حبيبالله عباسي مدیر کل روابط عمومی دفتر رئیس جمهور در یادداشتی نوشت : گفتمان سياسي دولت چهاردهم، علاوه بر اتكاي رييسجمهور به مشورت با متخصصان، بر دانش، بينش، عقلانيت و دورانديشي و نيز فهمي انساني و ديني استوار است؛ ويژگياي كه آن را از سطح مديريت روزمره به سطح طراحي راهبردي، به ويژه در شرايط بحران، ارتقا ميدهد.
باورهاي كليدي دكتر پزشكيان- دكتر پزشكيان از آغاز با كليدواژه «وفاق» و تعبير ساده اما معنادار «دعوا نكنيم» شناخته شد؛ مفهومي كه امروز در قالب «همدلي و انسجام ملي» به محور گفتمان سياسي دولت بدل شده و در عمل، به مديريت موفق همزمان حوزههاي نظامي و اجتماعي انجاميده است. در اين چارچوب، وفاق نه يك توصيه اخلاقي، بلكه ابزاري براي كاهش تعارضات دروني و افزايش كارآمدي تصميمسازي ملي است. ايران امروز با واقعيتي پيچيده روبهروست؛ از آتشبس شكننده و فشارهاي خارجي تا تحولات پيشبينيناپذير منطقهاي. در چنين شرايطي، رييسجمهور با طرح مفهوم «جهاد اكبر» كه در ادامه بهمثابه «مجاهدت حداكثري» نيز قابل تبيين است، تلاش كرده چارچوبي براي عبور از بحران ارايه دهد. اين مفهوم، در سطح راهبردي، به معناي تبديل فشارهاي بيروني به فرصت بازآرايي دروني و تقويت ظرفيتهاي ملي است. آنچه از اين رويكرد برداشت ميشود، صرفا يك مفهوم ديني نيست، بلكه دكترين عملياتي دولت چهاردهم براي مواجهه با چالشهاي پيچيده داخلي و خارجي است؛ دكترينِي كه ميتواند مسير گذار از «مديريت بحران» به «ساخت فعال آينده» را هموار كند و افق يك ايران توانمندتر را در دوره پساجنگ ترسيم نمايد. در اين چارچوب، مجاهدت حداكثري به يك راهبرد ملي تبديل ميشود كه ابعاد اقتصادي، اجتماعي، فرهنگي و سياسي را بهصورت يكپارچه در برميگيرد. اين نگاه، بر پيوند حداكثري ميان ميدان و جامعه، اقتصاد و امنيت و فرهنگ و سياست تاكيد دارد و از آنها يك منظومه منسجم ميسازد.
ابعاد راهبردي مجاهدت حداكثري- در سطح فردي و مديريتي، اين رويكرد بر خودسازي، شفافيت، مسووليتپذيري و مقابله با فساد تاكيد دارد؛ امري كه زيربناي هر تحول پايدار در حكمراني است. بدون اصلاح درون و عبور از منافع شخصي، اصلاح بيروني به نتيجه نخواهد رسيد.
در سطح ملي و اجتماعي، مجاهدت حداكثري به معناي تقويت همبستگي، افزايش اعتماد عمومي و ارتقاي مشاركت مردم در فرآيندهاي تصميمسازي و اجرا و عبور از محدوديتهاي خودساخته بروكراتيك و «منيتهاي سازماني» است. در اين نگاه، جامعه صرفا مخاطب سياست نيست، بلكه به كنشگر فعال در توليد قدرت ملي تبديل ميشود.
نقش دولت در روزهاي بحران و پسا بحران- فراخوان دكتر پزشكيان مبني بر اينكه «همه بايد به صحنه بيايند و ايثارگرانه اقدام كنند»، فراتر از يك شعار سياسي، بلكه دعوتي به بازتعريف نقش مردم در حكمراني است. «همه» به معناي تمامي اقشار، سليقهها و گروههاست؛ نگاهي كه تنوع اجتماعي را از يك چالش بالقوه به يك مزيت راهبردي تبديل ميكند. در اين ميان، تاكيد بر «تحمل» نيز معنايي فعال دارد؛ نه پذيرش منفعلانه شرايط، بلكه تابآوري هوشمندانه و حركت مستمر براي يافتن راهحلها. چنين رويكردي ميتواند سرمايه اعتماد را در جامعه بازسازي كرده و شكافهاي اجتماعي را كاهش دهد. در مجموع، انديشه دكتر پزشكيان بر سه محور وفاق، مجاهدت حداكثري، عقلانيت و مسووليتپذيري استوار است. اين رويكرد، اگر در سطح سياستگذاري و اجرا تداوم يابد، ميتواند كشور را از مرحله مديريت بحران به مرحله بازسازي و پيشرفت هدايت كند. در اين مسير، دولت بيش از آنكه صرفا مجري باشد، بايد تسهيلگر باشد؛ با ايجاد زيرساختها، كاهش موانع و فراهمسازي زمينه مشاركت براي همه كساني كه ميخواهند در ساخت آينده ايران نقش داشته باشند.