متن کامل مصاحبه رییس جمهور با شبکه CNN

حجت‌الاسلام والمسلمین دکتر حسن روحانی در مصاحبه ای با شبکه سی ان ان به سوالاتی در خصوص مهمترین مسایل منطقه ای و بین المللی از جمله موضوعات مربوط به جمهوری اسلامی ایران، بویژه روابط ایران و آمریکا، موضوع هسته‌ای، تحولات منطقه خاورمیانه و مساله سوریه پاسخ گفت.

شناسه خبر: 71707 -

چهارشنبه 3 مهر 1392 - 23:50

متن کامل مصاحبه به شرح زیر است:
مجری: آقای رییس جمهور خوش آمدید به برنامه ما و خیلی ممنونم که به برنامه ما پیوستید.
دکتر روحانی: من هم تشکر می کنم از برنامه ای که تنظیم کردید برای این مصاحبه.
مجری: چه احساسی دارید نسبت به اینکه امسال در مجمع عمومی سازمان ملل فرد ممتاز این جلسه باشید؟ به شما خیلی توجه می شود و تمرکز و افکار روی شما هست در حالی که معمولا در مورد روسای جمهوری اسلامی ایران این چنین نیست ولی در مورد شما مقداری دید خوش بینانه تری وجود دارد. احساس و نظر شما در این مورد چیست؟
دکتر روحانی: من قبل از اینکه به سوال شما پاسخ بدهم می خواهم به مردم آمریکا که مورد احترام مردم ایران هستند، درود بفرستم و وقت بخیر بگویم. برای هر رییس جمهوری جالب خواهد بود که فرصت پیدا کند نظر مردم خود را برای ملت های دیگر در مجامع بین المللی مخصوصاً در سازمان ملل متحد بیان کند. خوشحالم که این فرصت پیش آمد تا نظرات مردم را در حد فرصتی که داشتم برای نمایندگان سایر دولت ها و ملت های دیگر که در این اجتماع جمع شده بودند بیان کنم.
مجری: شاید انتظارات زیادی بود که شما و آقای اوباما حداقل امروز در سازمان ملل دستی به هم بدهید، کسی احساس نمی کرد که حالت رسمی پیدا کند ولی احساس می کردیم شاید سلامی کنید و این یخ را بشکنید و دستی تکان دهید ولی این کار انجام نشد،چرا شما این کار را انجام ندادید؟
دکتر روحانی: صحبت هایی بود برای اینکه برنامه ملاقاتی بین پرزیدنت اوباما و من تنظیم شود که دو طرف در یک فرصتی با هم گفتگو کنند و مقدمات این کار تا حدی آماده شده بود، آمریکا اعلام تمایل کرده بود برای چنین ملاقاتی؛ علی الاصول از طرف ایران هم می توانست در یک شرایطی، برنامه ای این چنینی باشد، اما فکر می‌کنم فرصت کم بود؛ برای اینکه ما بتوانیم همه این مسائل را هماهنگ کنیم، اما آن یخی که شما می گویید به اعتقاد من تا حدی باز شده، فضا عوض شده، این فضا را مردم ایران بوجود آورده اند، یک فضای نو در روابط ملت ایران و جهان، امید و توقع ما این است که همه ملت ها و دولت های دیگر به ملت ایران پاسخ مثبت دهند.
مجری: آیا شما اختیار دارید که مذاکرات و گفتگو را با آمریکا آغاز کنید؟ آیا رهبر ایران این اختیار را به شما داده اند؟
دکتر روحانی: فکر می کنم رییس جمهور ایران این اختیار را دارد که هر جا که منافع ملی اش اقتضا کند و لازم بداند برای احقاق حقوق ملتش با هر کسی حرف بزند و صحبت کند، البته آمریکا ویژگی خاص خودش را دارد، 35 سال است که چنین رابطه ای بین دو کشور نبوده و مقامات عالی دو دولت هیچ وقت با هم صحبت نکرده‌اند، آن هم در سطح بالاترین مقام دو کشور یعنی دو رییس جمهور؛ بنابراین باید به دیپلماسی، گفتگو و فضای سیاسی فرصت بدهیم تا شرایط لازم برای این کار فراهم شود.
اگر گفتگو یا مذاکره ای برای منافع ملی کشور ضرورت داشته باشد، رهبر معظم انقلاب مخالفتی ندارند. ایشان در سخنانی به صراحت اعلام کرده اند که من نسبت به مذاکره با آمریکا خوشبین نیستم اما در موضوعات خاص، مقامات دولتی می توانند با طرف آمریکایی خود صحبت کنند. اگر امروز فرصتی فراهم و همه مقدمات کار آماده می شد احتمالا عمده مذاکرات پیرامون موضوع هسته‌ای یا منطقه خاورمیانه می بود؛ بنابراین ایشان از قبل، این اجازه را دادند که دولت بتواند دستش در این زمینه باز باشد.
مجری: بنابراین شما این اختیار را دارید؟ رییس جمهور اوباما امروز در سخنرانی شان در سازمان ملل گفتند که به وزیر خارجه آقای جان کری اختیار دادند که در راس تیم مذاکره کننده باشند و با وزیر خارجه شما آقای ظریف در خصوص مسائل هسته ای صحبت کنند؛ آیا مسائل دو جانبه ای دیگری هم هست که بتوانید درباره آن با هم صحبت کنید و یا نماینده های شما بتوانند با آمریکا صحبت کنند و یا صرفاً درباره مسئله هسته ای و مسائل تحولات خاورمیانه است که مذاکراتی انجام خواهد شد؟
دکتر روحانی: مسائل فراوانی می تواند مورد گفتگوی دو دولت قرار گیرد؛ اما بنای من (که گمان می کنم اولویت طرف آمریکایی هم اینگونه باشد) بر این است که در ابتدا موضوع هسته ای است که می تواند آزمایش مهمی برای دو دولت و همچنین برای به ثمر نشستن و تامین منافع مشترک دو دولت باشد، فعلاً موضوع هسته ای است. اگر موضوع هسته ای به حل و فصل نهایی برسد، به اعتقاد من راه برای موضوعات متعدد دیگری که می تواند بر مبنای اولویت در لیست بحث و مذاکره دو طرف قرار گیرد، باز می شود.
مجری: شما درسخنرانی جلسه سازمان ملل امروز صحبت از حل و فصل صلح آمیز مسائل هسته ای کرده اید، ممکن است بفرمایید که در این خصوص چارچوب یک معامله را شما چطور می بینید؟
دکتر روحانی: در موضوع هسته‌ای اولین مساله که برای همه جهانیان باید روشن باشد این است ایران به دنبال سلاح هسته ای نیست و نخواهد بود. ایران سلاح کشتار جمعی را بر خلاف باورهای دینی، مذهبی و اصول اخلاقی خود می داند و شما می دانید که رهبری معظم انقلاب، تولید یا انباشت یا کاربرد هر گونه سلاح کشتار جمعی به ویژه هسته ای را حرام اعلام کردند؛ بنابراین اولین سخن این است که به دلیل تبلیغات سوء و غیر واقعی انجام گرفته در این زمینه باید به جهانیان این اعتماد را بدهیم که بدانند، ایران به دنبال سلاح هسته ای نیست اما همچون سایر کشورها در چارچوب مقررات بین المللی خواستار اعمال حقوق حقه خود بدون تبعیض است. بنابراین اعتماد در سایه اجرای مقررات بین المللی به وجود می آید نه اینکه در سایه فشار یا در سایه ترس.
مجری: شما و سایر روسای جمهوری ایران و رهبری ایران، همگی گفته اید که ایران سلاح هسته ای نمی‌خواهد اما می‌دانید که اینجا مساله اعتماد مطرح است و صادقانه بگویم خیلی ها این حرف را باور نمی کنند و می خواهند بدانند که شما دقیقا چگونه می توانید سطح اعتماد را بالا ببرید؛ شما واقفید که هر قطعنامه ای که در سازمان ملل از اعتماد صحبت می کند، چگونه می توانید الهام بخش آن اعتماد باشید. شما می فرمایید که می خواهید حق غنی سازی را داشته باشید از نظر شفافیت سازی چه کار می توانید انجام دهید، آیا آماده هستید که گامی فراتر از حتی NPT برداشته و شفافیتی فراتر از آن هم حتی ایجاد کنید.
دکتر روحانی: این اعتماد از دو راه امکانپذیر است، راه اصلی آن حقوقی است، راه حقوقی یعنی اجرای مقررات بین المللی؛ اصلا آژانس برای چه چیزی تاسیس شد، تاسیس آژانس برای این بود که به جهان با نظارت های خودش اعتماد بدهد. شما می دانید تمام مواد هسته ای ایران حتی میلی گرمش تحت محاسبه دقیق‌ آژانس بوده و اولین طریق برای اعتماد جهانی، این است که مواد هسته ای کشور تحت نظارت کامل آژانس بین المللی انرژی اتمی باشد. ما پادمان را امضا کردیم و مقررات آژانس بین المللی را اجرا می کنیم و بازرسان آنها مرتباً به ایران سر می زنند و گزارش تهیه می کنند، دوربین های آنها همه جا نصب شده و کلیه تحرکات را ضبط می کنند.
راه اعتماد حقوقی در جهان اصلا NPT و بعد پادمان است و همه این مقررات برای این بود که کشورهای جهان بتوانند فعالیت صلح آمیز داشته باشند و در کنار آن اعتماد هم وجود داشته باشد که در این صورت فعالیت به سمت فعالیت نظامی منحرف نمی شود.
آژانس بعد از صدها ساعت بازرسی های متنوع و کار مداوم در سال 2004 در قطعنامه به صراحت اعلام کرد که فعالیت هسته ای ایران هیچ اِوِجِنسی وجود ندارد که انحراف پیدا کرده باشد و این قطعنامه به تصویب همه اعضای شورای حکام از جمله آمریکا رسید؛ چون این قطعنامه به اتفاق آرا تصویب شد. بنابراین آژانس در این زمینه بازرسی های محکمی کرده که با اطمینان می تواند بگوید هیچ شاهد و هیچ قرینه ای برای انحراف وجود ندارد. این یک راه است و راه دوم نزدیک تر شدن از لحاظ سیاسی بین کشورهاست. وقتی بین دو کشور رابطه نیست و مذاکره ای وجود ندارد، ممکن است بی اعتمادی هایی بوجود بیاید؛ مذاکرات ما با 1+5 به این دلیل است که جزییات مساله مورد بررسی قرار گیرد و با توافقی که بین ایران و 1+5 به وجود می آید،این اعتماد علاوه بر اعتماد حقوقی از لحاظ سیاسی نیز ایجاد شود؛ بنابراین مذاکره در کنار آژانس حتما بهترین اعتماد برای افکار عمومی جهان است؛ آن هم کشوری که قربانی سلاح کشتار جمعی است.
مجری: آیا شما غنی سازی را تا سطح 20 درصد نگه می دارید، آیا حاضرید 20 درصد فعلی غنی سازی شده را بدهید و از خارج آن را تهیه کنید؟
دکتر روحانی: اینها بحث هایی است که در مذاکرات بین کشورها انجام می‌گیرد. چیزی را که ما می توانیم در سطح رسانه به دنیا اعلام کنیم این است که ایران مثل سایر کشورها از حقوق هسته ای خودش در زمینه های صلح آمیز برخوردار است؛ بنابراین هر مقدار اختیاری که سایر کشورها دارند، ایران هم دارد. هیچ فرقی بین ایران و سایر کشورها وجود ندارد. اینکه به طور موقت ما چه می کنیم یا چه خواهیم کرد یا آنها چه می کنند، این ها بحث هایی است که روی میز مذاکرات قرار می گیرد تا طرفین با هم بحث کنند.
مجری: یکی از مسائل اعتماد، تسهیلات فوردو است که نزدیک قم است، یکی از دلایلی که جهان خیلی تردید دارد این است که گویا اصلا کار فوردو شروع شده قبل از اینکه اعلام شود فوردویی وجود دارد، سوال این است که آیا شما می گویید که فوردو را حاضرید ببینید؟
دکتر روحانی: فوردو با سایر مراکز غنی سازی چه فرقی می کند؟ فوردو هم یک مرکزی است که در آن غنی سازی انجام می‌گیرد؛ مثل نطنز. در نطنز هم غنی سازی انجام می‌گیرد و در فوردو هم غنی سازی انجام می‌گیرد، چه حساسیتی روی فوردو وجود دارد؟ آنچه که باعث شده که نطنز و در کنارش فوردو هم فعال شود این است که ایران بیش از یک سال قبل اعلام کرد که 10 سایت دیگر شبیه نطنز و فوردو می خواهد بسازد و این ها در برابر تهدیدهایی است که ایران می شود.
شما وقتی کشوری را تهدید می کنید، پاسخ آن تهدید این هاست. وقتی کشورهایی برخلاف همه اصول مذاکراتی می گویند همه چیز روی میز است، این به معنای تهدید ملت ایران است. ما در زمینه همان اعتمادی که شما از آن سخن می گویید یک چیز بیشتر روی میز نداریم و آن مذاکره است. هیچ چیزی جز مذاکره روی میز نباید باشد تا اعتماد به وجود بیاید. وقتی در کنار مذاکره و دیپلماسی تهدید نظامی هم روی میز قرار می گیرد به این معناست که مذاکره واقعی نیست و اگر از اعتماد بحث می کنیم حتما باید دو جانبه باشد.
این ساختمان اعتماد همان کانفیدنس بیلدینگ است که باید پایه هایش را دو طرف بسازند و ساختمانش هم توسط دو طرف بنا شود. ساختمان اعتماد، ساختمانی نیست که یک طرف آن را بسازد، بنابراین فرقی بین مراکز غنی سازی نیست، بحث این است که در مذاکرات ما با هم بحث کنیم و ببینیم اعتماد چگونه از دو طرف افزایش پیدا می کند، آنها چه اعتمادی می دهند و ما چه اعتمادی می دهیم.
مجری: بنابراین آن تاسیسات اراک، آب سنگین اراک که بعضی ها نگرانند که شما ممکن است پلوتونیوم را از آن بتوانید تولید کنید، آن هم باز یک خطری است برای جهان و یک نگرانی است و ظاهرا قرار است که همین بهار کارش را انجام دهد و شروع کند، آیا شما حاضرید فعالیت های اراک را به تعویق بیندازید؟
دکتر روحانی: شما می دانید که تاسیسات اراک برای تامین نیازمندی های دارویی و پزشکی کشور است و از اول هم با همین هدف اعلام شده ،بنابراین تا زمانی که اراک بخواهد شروع به فعالیت کند، هنوز یک فاصله زمانی قابل توجهی وجود دارد تا اراک کامل و آماده فعالیت شود؛ ممکن است در آینده بحث هایی راجع به این موضوعات هم بین ایران و 1+5 مطرح شود؛ تاکنون مساله اراک روی میز مذاکرات قرار نگرفته.
مجری: ولی می تواند قرار بگیرد.
دکتر روحانی: هرچیزی ممکن است در مذاکرات مورد بحث قرار گیرد.
مجری: به طور کل شما حاضرید چه کنید تا الهام بخش و نوید دهنده این اعتماد باشید؟ همه مردم شفافیت کامل ایران را می خواهند، آیا ایران آماده است آن سطح اعتماد را ایجاد کند؟ و آیا آن طور که می گویید در حال انجام است؛ نه غیر از آن؟
دکتر روحانی: بیش از 40 کشور امکان غنی سازی دارند و بسیاری از آنها دارند غنی سازی را انجام می‌دهند. بین ایران و آن کشورها چه فرقی وجود دارد؟ البته کشورهایی هم وجود دارند که اصلا NPT را نپذیرفتند و کشورهایی هم وجود دارند که اصلا تحت نظارت آژانس نیستند. ایران NPT و پادمان را پذیرفته و به آن متعهد است و تمام فعالیت های ایران زیر نظارت آژانس است، بنابراین بحث اعتماد و خطر ایران دو مقوله است، یک مقوله تبلیغاتی است که ‌در مورد مقوله تبلیغاتی، وقتی یک عده ای تصمیم دارند بگویند ایران خطرناک است، باز هم خواهند گفت. اما زمانی ممکن است، کشوری نگرانی منطقی داشته باشد، ما حاضریم نگرانی های منطقی را رفع کنیم، نه توهماتی را به نام نگرانی. توهماتی تحت عنوان نگرانی در رسانه ها و تبلیغات وجود دارد که هیچ ارزشی ندارد، اگر کشوری از لحاظ منطقی نگرانی داشته باشد ،مذاکره 1+5 برای این است که این نگرانی رفع شود . ما در این مذاکره بسیار جدی هستیم، به طرف مذاکراتی مان اعلام کردیم که در این زمینه جدی خواهیم بود.مسوولیت مذاکرات هسته ای را در اختیار وزارت خارجه و مسوول مذاکره را وزیر خارجه قرار دادم. بنابراین وزارت خارجه ما مسوول مذاکرات است. 1+5 هم مسوول بالای مذاکراتشان می تواند وزرای خارجه آنها باشد، کما اینکه قبلا هم در دوره ای که من مسوول پرونده بودم، طرف مذاکراتی من وزرای خارجی سه کشور اروپایی بودند. ما معتقدیم این مذاکرات سریعتر باید آغاز شود و ‌جدی تر باید ادامه پیدا کند و هر چه سریعتر به پایان برسد، به دلیل اینکه شرایط فعلی به ضرر همه است. شرایط فعلی، شرایط باخت – باخت است، همه ضرر می کنند ما باید